Bankacılık sektörü borçlanmasında 'yeşil' finansman uygulamaları büyüyor

Sürdürülebilir bankacılığın yaygınlık kazandığı, bazı finans kurumlarının enerji verimliliği ve sürdürülebilirlik düzenlemelerini devreye aldığı Türkiye'de bankalar, sürdürülebilirlik odaklı sendikasyon kredilerinde maliyet avantajı elde edebiliyor.

Ekonomi 08.06.2021, 14:05 yavuzer yılmaz
12
Bankacılık sektörü borçlanmasında 'yeşil' finansman uygulamaları büyüyor
banner10

Türk bankacılık sektörü, salgın koşullarında yurt dışı borçlanmadan genel olarak olumsuz etkilenmezken, kaynak sağlamada yeşil alternatiflerinin yaygınlaşması ile geçen yılın mart ayından bu yana toplam 1,8 milyar dolarlık, 2016'dan bu yana da 2,7 milyar dolarlık sürdürülebilir ve çevreci tahvil ihracı yaptı.

Salgının ekonomi ve finansal piyasalara etkileri çeşitli yönleriyle hissedilirken, salgın öncesinde halihazırda yükselişte olan çevreci-sürdürülebilir fonlama yöntemleri küresel ölçekte 2020'de hız kazandı.

Firmaların geleneksel finansal göstergelerinin yanı sıra çevreci, sosyal ve yönetişimsel göstergelerini de dikkate alan bu fonlama türünün dünyadaki yükselişine, Türk bankaları da çevreci-sürdürülebilir tahviller ve sürdürülebilirlik temalı krediler ile katılım sağladı.

AA muhabirinin Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Finansal İstikrar Raporu'ndan derlediği bilgilere göre, salgının başladığı dönemden bu yana bankacılık sektörü, toplamda 1,8 milyar dolarlık, ortalama 5 yıl vadeli sürdürülebilir ve çevreci tahvil ihracı yaptı.

Bankacılık sektörü tarafından ihraç edilen çevreci ve sürdürülebilir tahvil miktarı 2016'dan bu yana da toplam 2,7 milyar dolara ulaştı.

Çevreci tahvil ihraç hacmi küresel boyutta giderek artıyor

İklim değişikliğine ilişkin riskler artık finansal sistemle doğrudan ilişkilendirilirken, bu durumun ekonominin geneline olumsuz yansıyacağı görüşü de tüm dünyada yüksek sesle dile getiriliyor.

Sel, kasırga gibi ani hava değişiklikleri ile çeşitli doğal afetlere maruz kalan sektör ve bölgelerde finansal koşullarda sıkılaşma ve kredi kısıtlamalarının görülebileceği, firmaların piyasa değerlerinde kayıplar yaşanabileceği belirtiliyor. Çevreci ve sürdürülebilir finansman araçları, iklim değişikliği kaynaklı bu risklerin yönetilmesinde ihtiyaç duyulan kaynağın karşılanması için bir potansiyel olarak görülüyor.

Bu duruma yönelik farkındalığın artmasıyla çevreci ve sürdürülebilir finansman araçlarının işlem hacimleri de yükselmeye başladı. Çevreci finansal araçlar; başta tahvil ve kredi olmak üzere, İslami finansman, sigortacılık ve hisse senetleri alanlarında gelişim gösterdi. Söz konusu gelişmelerle çevreci tahvil ihraç hacmi, küresel boyutta giderek arttı. Avrupa ise ihraçlarda önde geldi.

Daha geniş kapsamda olan sürdürülebilir finansman ise firmalara sağlanan fonlamanın, firmaların çevre ve çeşitli sosyal kriterlere gösterdikleri uyuma göre değişkenlik sağlaması esası üzerine kuruldu.

Türkiye'de de sürdürülebilir bankacılığın yaygınlık kazandığı, çok sayıda bankanın kendi faaliyetleriyle ilgili elektronik fatura, internet bankacılığı, mobil ödeme gibi çevre dostu uygulamalarının arttığı görülüyor. Sektörün ayrıca, sürdürülebilir finans yoluyla özellikle yurt dışından kaynak elde ettiği ve bu kaynakları yurt içinde iklim değişikliğinin sınırlandırılmasına hizmet eden projelere destek olarak sunduğu gözleniyor.

Kaynak temini sırasında, sürdürülebilir bankacılık konusunda çeşitli performans kriterlerini belli bir takvime bağlı olarak sağlayan bankalar, sürdürülebilirlik odaklı sendikasyon kredilerinde maliyet avantajı elde edebiliyor.

Türkiye'de sürdürülebilirliğe yönelik düzenlemeler yaygınlaşıyor

Son dönemde küresel finansal gündeme hızla yerleşen iklimle bağlantılı finansal istikrar riskleri, orta ve uzun vadede dikkatle ele alınması gereken önemli başlıklar arasında ilk sıralardaki yerini aldı.

Küresel çapta artan farkındalık paralelinde Türkiye'de de Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) ve Borsa İstanbul da enerji verimliliği ve sürdürülebilirliğe yönelik düzenlemeleri devreye aldı.

BDDK, Bankaların Kredi İşlemlerine İlişkin Yönetmelik kapsamında enerji performansı yüksek konutlar için kredi tutarının teminat olarak alınan konutun değerine oranını daha yüksek belirleyerek konutlarda enerji verimliliğini teşvik etti. SPK ise Kurumsal Yönetim Tebliği'nde yaptığı değişiklikle halka açık ortaklıkların "Sürdürülebilirlik İlkeleri Uyum Çerçevesi"ne uyup uymadıklarını raporlanmasını zorunlu tuttu. Borsa İstanbul da BIST Sürdürülebilirlik Endeksi ile sorumlu yatırımcılara sürdürülebilir yatırım seçenekleri sundu.

Uluslararası çapta yürütülen bu çalışmalar, G20 düzeyinde takip edilmeye ve desteklenmeye başlandı.

Nitekim Uluslararası Para Fonu (IMF), son yıllarda yayımladığı küresel raporlarda, iklimle ilgili konulara ağırlık verirken, Dünya Bankası, konuyu kalkınma için bir risk faktörü olarak gördüğünü duyurdu. OECD ise iklim değişikliğini birçok açıdan ele alarak ekonomik kalkınmaya etkilerini değerlendirdi.

Yeşil tahvil nedir?

Doğal yaşama, çevreye ve iklime yarar sağlayan, sürdürülebilirliğe katkıda bulunan projeler için bütçe ve kaynak yaratan tahviller; "yeşil tahvil" olarak nitelendiriliyor.

Bu tahvillerden elde edilen getiriler, geleneksel tahvillerden farklı olarak sadece yeşil projelerde kullanılıyor. Enerji verimliliği, kirliliği önleme ve kontrol, doğal kaynakların sürdürülebilirliği, biyoçeşitliliğin korunması, çevre dostu temiz ulaşım ve sürdürülebilir su gibi uygulamalar yeşil proje örnekleri olarak öne çıkıyor.

Dünyada ilk defa 2007'de Avrupa Yatırım Bankası tarafından ihraç edilen yeşil tahvillere zamanla ilgi hızla arttı. Geçen 10 yılın ardından 2017'nin ilk yarısında dolaşımdaki yeşil tahvil tutarının 200 milyar doları aştığı belirtiliyor.

Yeşil tahvillerin küresel piyasa değerinin 2020 yılında yaklaşık 1 trilyon dolara ulaştığı öngörülüyor. Yeşil tahvil ihracı, Türkiye'de ise ilk kez 2016'da Türkiye Sınai Kalkınma Bankası (TSKB) tarafından yapıldı. Yeşil tahvil ihracının toplam değerinin 3 milyar dolara yaklaştığı ifade ediliyor.

"Yeşil merkez bankacılık, yeşil dijital dönüşüm gibi başlıkları daha sık duyacağız"

TSKB Başekonomisti Dr. Burcu Ünüvar, konuya ilişkin AA muhabirine yaptığı açıklamada, içinden geçilen salgın döneminin, küresel eşitsizliklerin ne kadar keskin olduğunun bir kez daha görülmesini sağladığını söyledi.

Buradan çıkartılan dersle kaynak dağılımının kalkınma ekseninden konuşulması gerektiği konusundaki uzlaşının genişlemeye başladığına işaret eden Ünüvar, "Küresel ekonominin yaralarını sarması için önümüzde uzun bir yol var. Buradaki iyileşme ihtiyacı; sağlıktan eğitime, şehirlerin altyapısının iyileştirilmesinden doğal kaynakların korunmasına kadar pek çok ödevin bizi beklediğine işaret ediyor." diye konuştu.

Ünüvar, yakın zamana kadar gelecek nesillerin sorunu olarak görülen iklim değişikliğinin ise artık herkesin hayatını etkileyen, mücadelesi ertelenemez bir konu olduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

"Sürdürülebilirlik perspektifinden kalkınmayı önceliklendiren bir büyüme çerçevesinin başarılı olabilmesi için özel sektörün bu vizyona uyum sağlaması son derece kritik. Bu uyumu destekleyecek unsurların başında yeşil finansal araçların ve yeşil finans piyasalarının gelişmesi geliyor. Dünya genelinde bu konuda bir hızlanma olsa da henüz yolun çok başındayız. Sadece özel sektörün değil, devletlerin de yeşil finansal araçları kullanması, yakın dönemde buradaki ilgiyi daha da arttıracaktır. Kamu politikalarının sürdürülebilirlik vizyonuna ağırlık vermesi, para ve maliye politikaları üzerinde de etkilerini gösterecektir. Yeşil merkez bankacılık, yeşil dijital dönüşüm gibi başlıkları bundan sonra daha sık duyacağız. Tüm bu çerçevenin başarılı olabilmesi için uluslararası iş birlikleri kurulması, taksonominin, teknik ve yasal altyapının geliştirilmesi de yakın dönem öncelikleri içinde yer alacaktır."

Yorumlar (0)
13
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 37 81
2. Fenerbahçe 37 70
3. Konyaspor 37 67
4. Başakşehir 37 62
5. Alanyaspor 37 61
6. Beşiktaş 37 58
7. Antalyaspor 37 58
8. Karagümrük 37 57
9. Adana Demirspor 37 52
10. Sivasspor 37 51
11. Galatasaray 37 51
12. Kasımpaşa 37 50
13. Hatayspor 37 50
14. Kayserispor 37 47
15. Giresunspor 37 45
16. Gaziantep FK 37 43
17. Rizespor 37 36
18. Altay 37 34
19. Göztepe 37 28
20. Ö.K Yeni Malatya 37 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 35 67
2. Ümraniye 35 67
3. Bandırmaspor 35 61
4. İstanbulspor 35 59
5. Erzurumspor 35 58
6. Eyüpspor 35 54
7. Manisa Futbol Kulübü 36 49
8. Tuzlaspor 35 49
9. Samsunspor 35 48
10. Gençlerbirliği 35 48
11. Keçiörengücü 35 48
12. Boluspor 35 47
13. Denizlispor 35 46
14. Altınordu 35 45
15. Adanaspor 35 45
16. Bursaspor 35 41
17. Kocaelispor 35 41
18. Menemen Belediyespor 35 38
19. Balıkesirspor 35 12
Takımlar O P
1. M.City 37 90
2. Liverpool 37 89
3. Chelsea 37 71
4. Tottenham 37 68
5. Arsenal 37 66
6. M. United 37 58
7. West Ham United 37 56
8. Wolverhampton Wanderers 37 51
9. Leicester City 37 49
10. Brighton 37 48
11. Brentford 37 46
12. Newcastle 37 46
13. Crystal Palace 37 45
14. Aston Villa 37 45
15. Southampton 37 40
16. Everton 37 39
17. Burnley 37 35
18. Leeds United 37 35
19. Watford 37 23
20. Norwich City 37 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 37 85
2. Barcelona 37 73
3. Atletico Madrid 37 68
4. Sevilla 37 67
5. Real Betis 37 64
6. Real Sociedad 37 62
7. Villarreal 37 56
8. Athletic Bilbao 37 55
9. Osasuna 37 47
10. Celta Vigo 37 46
11. Valencia 37 45
12. Rayo Vallecano 37 42
13. Espanyol 37 41
14. Getafe 37 39
15. Elche 37 39
16. Granada 37 37
17. Mallorca 37 36
18. Cadiz 37 36
19. Levante 37 32
20. Deportivo Alaves 37 31