Türk sanat müziğinin sevilen sesi: Hamiyet Yüceses

Abdülhak Hamit Tarhan'ın sözlerini yazdığı

Kültür Sanat 09.07.2021, 16:11 yavuzer yılmaz
8
 Türk sanat müziğinin sevilen sesi: Hamiyet Yüceses
banner10

Kadriye Hanım ile marpuç ustası Halil Efendi'nin kızı Yüceses, 20 Haziran 1915'te İstanbul'da dünyaya geldi.

Başarılı yorumcu, İstanbul'da Hacı Kadın İlkokulu’nda okudu.

Sesinin güzelliğiyle çocuk yaşlarda dikkati üzerine çeken sanatçı, 1926'da henüz 11 yaşındayken, ailesinin yaşadığı maddi sıkıntılar nedeniyle sahnelere çıkıp şarkı söylemeye başladı.

Yüceses, ilk konserini Burhaniye'de verdi, ardından Anadolu'nun birçok şehrinde sahne aldı.

Uzun süre Gaziantep'te kalan sanatçı, ünü İstanbul'a ulaşınca, 1931'de Beyoğlu'nda dönemin önemli mekanlarından birinde Safiye Ayla ile sahneye çıkmaya başladı. Başarılı yorumcu, aynı yıl, Kadıköy'de düzenlenen bir yarışmada, Türkiye Ses Kraliçesi seçildi.

Sanatçı, 1978'de Halit Kıvanç ile yaptığı bir röportajda, İstanbul'da ilk sahneye çıktığı yıllarda mikrofon olmadığını söyleyerek, "Hatta hala tahayyül ediyorum, o Küçük Çiflik'in çamlarında, kristal avize gibi seslerimiz salınır gibi geliyor bana." ifadelerini kullanmıştı.

Sadettin Kaynak, Yüceses'e özel besteler yaptı

Bir yandan Selahattin Pınar, Sadettin Kaynak, Yesari Asım Arsoy, Mısırlı İbrahim ve Bimen Şen’den özel dersler alan sanatçı, 1933'te eski İstanbul Radyosu’nda çeşitli programlara çıktı, başarısını, Sahibinin Sesi, Columbia ve Odeon firmalarıyla yaptığı plaklarla perçinledi.

Sanatçı, soyadı kanunu çıktığında Sadettin Kaynak ve Selahattin Pınar’ın ısrarı ile Yüceses soyadını aldı.

Besteci Sadettin Kaynak, "Kirpiklerinin Gölgesi Güllerle Bezenmiş", "O Dudaklar Yine" ve "Yasemen" gibi, Yüceses'in sesine uygun besteler yaptı.

Hamiyet Yüceses'in yaptığı plaklar, devrinin satış rekorlarına imza attı.

Sanatçının 1940'ta evlendiği deniz astsubayı Fethi Yüceses, Atılay faciası olarak anılan, Atılay adlı denizaltının batmasıyla 14 Temmuz 1942'de hayatını kaybetti. Bu üzüntünün ardından söylediği "Gitti de Gelmeyiverdi" şarkısı oldukça ünlenirken sanatçı asıl şöhreti sözleri Abdülhak Hamit Tarhan’a, bestesi Mehmet Baha'ya ait, "Makber" şarkısıyla kazandı.

Yüceses, 1944'ten 1955'e kadar Kemal Mollaoğlu ile evli kaldı, 1956'da sahnede şarkı söylerken tanışıp evlendiği tıp fakültesi öğrencisi Osman Sabuncu ile vefatına kadar süren 40 yıllık evliliğe imza attı.

İstanbul'da dönemin ünlü gazinolarında assolist olarak sahneye çıkan sanatçı, 1944'te İstanbul Belediye Konservatuarı Türk Müziği İcra Heyeti’nde görev aldı.

Gazel sevgisini Hafız Burhan'dan aldı

Hamiyet Yüceses'in 1946’da Hacı Arif Bey’in "Bakmıyor Çeşm-i Siyah" eserini, bir gazelle birlikte okuması büyük ilgi gördü. Daha 11 yaşındayken ilk sahneye çıktığında da bildiği şarkıyı gazel eşliğinde okuduğunu ifade eden sanatçı, TRT röportajında, çocukken yaşadığı bir anıyı şu sözlerle aktarmıştı:

"Hafız Burhan'dan bu tutkuyu aldım efendim. Kendilerini pek severdim. Küçük çocuktum. Bir gün sedirin üstünde uyurken, baktım 'Makber' diye bir şarkı söyleniyor. Camdan başımı uzattım. Cam kapalıymış. Kırıldı, boynuma geçti fakat ben oralı değilim. O güzel sesi, şarkıyı dinliyorum. Annem koştu içeri geldi, 'Eyvah yavrumun yüzü gözü kesildi.' dedi. 'Bir şey olmadı anne.' dedim. Annemden hemen 100 para aldım. Gittim, o ilanı aldım ve 'Amca bir daha okur musunuz?' dedim. Okuttum ve öğrendim. Ben bu şarkıyı Akasya Ağacı'nda okuyordum. Herkes gelip beni dinliyordu. Burada başladı benim tutkum."

Gazele olan sevgisini her fırsatta dile getiren sanatçı, öldükten sonra da "Bir görüşte aşık oldum, gözlerine ey peri/Yandı kalbim, harap oldu gördüğüm günden beri" gazeliyle anılmak istediğini aktarmıştı.

Yeni İstanbul Radyosu’nda 1949'da çalışmaya başlayan sanatçı, 1950'de radyodan aldığı maaşı, üniversite öğrencilerine bağışladı. Üniversite Talebe Birliği’de her yıl düzenledikleri Edebiyat Yarışması’nda “Hamiyet Mükafatı” adı ile ödüller dağıttı.

Sanatçı, sinemada da "Efsuncu Baba" (1950), "Affet Beni Allahım" (1953), "Kanun Namına" (1952), "Soygun" (1953), "İncili Çavuş" (1951), "Mahallenin Namusu" (1953, "Caz Saz" (1952) filmlerinde şarkı söylerken göründü.

Yüceses 1981'de sahneleri bıraktıktan sonra, 1987'de Pera Palas Oteli'nde adına düzenlenen gecede, 1988'de ise Hürriyet Gazetesi'nin Atatürk Kültür Merkezi'nde düzenlenen Altın Kelebek Ödül Töreni'nde son kez sahneye çıktı.

Suriye, Lübnan, Kıbrıs, İsrail, Almanya ve ABD'de konserler veren, BBC Radyosu'nda program yapan sanatçının anısına bir dönem, Üniversite Talebe Birliğince düzenlenen edebiyat yarışmasında "Hamiyet Mükafatı" adıyla ödüller verildi.

Hamiyet Yüceses, yaşamı boyunca 500 kadar taş plak, 37 adet 45'lik ve 8 long playe imza attı.

Sanatçı, tatil için gittiği Muğla'nın Marmaris ilçesinde kalp ve solunum yetmezliği şikayetiyle kaldırıldığı hastanede, 10 Temmuz 1996'da, 81 yaşındayken hayata veda etti. Cenazesi İstanbul'a getirilen sanatçı, Üsküdar’daki Karacaahmet Mezarlığı’na defnedildi.

Yorumlar (0)
28
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31